Selecteer een pagina

Impasse boerenoverleg lijkt doorbroken

door | 3 sep 2022 | 0 Reacties

Na het vier uur durende overleg lijkt de angel uit het boerenoverleg, beide kampen zijn na afloop voorzichtig positief over de tweede overlegronde. Nu het kabinet toezeggingen heeft gedaan om het stikstofbeleid enigszins aan te passen lijkt een compromis dichterbij.

Het vorige overleg begin augustus leverde, met uitzondering van een aantal dooddoeners, bar weinig op. Stikstofbemiddelaar Johan Remkes sprak van een ‘serieuze vertrouwenscrisis’, LTO-voorzitter Sjaak van der Tak zag te weinig beweging om het gesprek voort te zetten, volgens Van der Tak was het een ‘stevig en zwaar gesprek’. De boerenorganisaties gaven later aan niet meer te willen onderhandelen met het kabinet, omdat het kabinet volgens hen niet constructief in de wedstrijd zou zitten. Na toezeggingen van Remkes besloten de organisaties om toch te onderhandelen.

Het gesprek van afgelopen week begon moeizaam, ‘maar dat klaarde al snel op’, aldus Remkes. Na een moeizame start kwamen de twee kampen steeds dichter tot elkaar, onder andere over de zogenoemde kritische depositiewaarde (kdw). De kdw is de hoeveelheid stikstof die een ecosysteem kan verdragen zonder dat er schade optreedt aan dat systeem. De boerenorganisaties willen de kritische depositiewaarde uit de wet hebben, en kijken welk ander criterium de kdw kan vervangen. Het kabinet en de boeren zijn het hierover eens geworden, het kabinet gaat in overleg met de boeren onderzoeken welk ander criterium de kdw kan vervangen. Een alternatief op de kdw kan lang op zich laten wachten, het alternatief moet namelijk voldoen aan de eisen van de rechter.

Een ander belangrijk punt voor de boeren is het doeljaar 2030. In dat jaar moet de landelijke stikstofuitstoot gehalveerd zijn, de boeren zeggen meer tijd nodig te hebben. Rutte beweert na afloop dat het bij de gesprekken niet over 2030 is gegaan, de boeren zouden het doeljaar het liefst wijzigen naar 2035. Na het veelbesproken interview van Wopke Hoekstra, waarin hij het gekozen tijdspad ‘niet heilig’ noemt, is alle hoop gevestigd op het CDA. De boerenorganisaties maken gretig gebruik van Hoekstra’s uitspraken, zo gaf Agractie-voorman Bart Kemp aan dat Hoekstra ‘niet meer terug kan.’

Voor nu is een kabinetscrisis afgewend, maar het is de vraag hoelang dit bevroren conflict koud blijft. Het conflict kan opnieuw losbarsten als het CDA voet bij stuk houdt. In de toekomst moet blijken of D66 het doeljaar 2030 wil blijven vasthouden, ook als andere coalitiepartijen er kapot aan gaan. Met het oog op de Provinciale Statenverkiezingen is het voor de VVD en vooral voor het CDA positief als het doeljaar wordt gewijzigd naar bijvoorbeeld 2032.

Het ligt in de lijn der verwachting dat het doeljaar 2030 wordt gewijzigd, dit om de coalitie(genoten) te redden. Het CDA wordt in de peilingen gedecimeerd door de BBB, en zal in de toekomst mogelijk last krijgen van Pieter Omtzigt. Met de Provinciale Statenverkiezingen in zicht moet het CDA voet bij stuk houden om de schade te beperken. Als het CDA en de VVD as gevolg van het stikstofbeleid veel zetels verliezen in de Eerste Kamer, is dat een gevaar voor het kabinet, en voor de plannen van D66.

Nu blijft het stil tot half september. Johan Remkes zal in de tweede helft van september zijn bevindingen presenteren, het toekomstperspectief staat centraal. Ook zal minister Staghouwer voor die tijd een Kamerbrief sturen, hierin zal het verdienmodel van een duurzaam boerenbedrijf worden uitgewerkt.

Beeld: Bemiddelaar Johan Remkes komt aan voor een gesprek over stikstof – ANP

0 reacties

Een reactie versturen

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.